Na dystrybutorze widać dziś więcej symboli niż kiedyś: E5, E10, B7, liczby 95 i 98, do tego kółka, kwadraty i romby. Za każdym oznaczeniem stoi konkretna informacja o składzie paliwa i o tym, do jakiego silnika się nadaje. Wyjaśniamy, co znaczą te skróty i jak wybrać paliwo, żeby nie narazić auta na kłopoty.
E5 i E10 – co oznaczają litery i cyfry przy benzynie
Litera E pochodzi od słowa etanol, czyli alkohol etylowy dodawany do benzyny jako komponent biopaliwowy. Cyfra informuje, jaki maksymalny udział etanolu może mieć paliwo:
- E5 – benzyna zawierająca do 5% etanolu,
- E10 – benzyna zawierająca do 10% etanolu.
Słowo „do” jest tu istotne. Rzeczywista zawartość etanolu może być niższa, a oznaczenie mówi tylko, jakiego maksimum nie przekroczy. Producent paliwa musi dopasować skład tak, aby spełniał wymagania normy.
Czy E10 jest dla każdego? Niekoniecznie. Większość nowszych samochodów benzynowych jest do niego przystosowana, ale starsze konstrukcje mogą mieć elementy układu paliwowego, takie jak uszczelki czy przewody, mniej odporne na większą ilość etanolu. Dlatego przed zatankowaniem E10 trzeba sprawdzić, czy producent auta dopuszcza to paliwo. Informację znajdziesz w instrukcji obsługi, często także na wewnętrznej stronie klapki wlewu. Dostępność E10 na stacjach oraz szczegółowe regulacje mogą się zmieniać, więc warto sprawdzić aktualne informacje.
B7 i inne oznaczenia oleju napędowego
W przypadku diesla litera B oznacza komponent biologiczny, zwykle estry metylowe kwasów tłuszczowych (FAME), wytwarzane na przykład z olejów roślinnych. Liczba pokazuje maksymalny udział tego komponentu:
- B7 – olej napędowy zawierający do 7% komponentu biologicznego. To najpowszechniejsze oznaczenie.
- B10 – paliwo z maksymalnie 10% komponentu. Dopuszczają je tylko niektórzy producenci silników.
Na stacjach możesz spotkać także paliwa oznaczone XTL. To paliwa parafinowe, otrzymywane innymi metodami niż klasyczny olej napędowy. Nie każdy silnik jest do nich przystosowany, więc zawsze sprawdź zalecenia producenta pojazdu.
W dieslach zamiast liczby oktanowej mówi się o liczbie cetanowej. Opisuje ona, jak łatwo paliwo się zapala w komorze spalania. Dla kierowcy najważniejsze jest, aby kupować olej napędowy zgodny z normą, którą zalecił producent auta.
Liczba oktanowa – co mówi o benzynie
Liczba oktanowa (najczęściej podawana jako RON) określa odporność benzyny na niekontrolowane samozapłony w cylindrze, czyli tzw. spalanie stukowe. Im wyższa liczba, tym paliwo jest na nie odporniejsze. Na stacjach najczęściej spotkasz wartości 95 i 98.
Częsty błąd to założenie, że wyższa liczba oktanowa daje większą moc albo mniejsze spalanie w każdym samochodzie. Tak nie jest. Silnik projektuje się z myślą o określonym paliwie. Jeśli producent zaleca benzynę 95, tankowanie 98 zwykle nie przyniesie zauważalnych korzyści, a za paliwo zapłacisz więcej. Inaczej jest, gdy instrukcja wymaga lub zaleca wyższą liczbę oktanową. Wtedy lepiej się do tego zastosować, ponieważ silnik jest dostosowany do pracy z takim paliwem.
Z drugiej strony nie warto schodzić poniżej wartości podanej w instrukcji. Zbyt niska liczba oktanowa może prowadzić do stukowego spalania, które z czasem szkodzi silnikowi. Nowoczesne układy sterowania potrafią to częściowo kompensować, ale kosztem osiągów i komfortu pracy.
Kółko, kwadrat, romb – symbole na pistolecie
W Unii Europejskiej stosuje się ujednolicone oznaczenia graficzne, które pomagają szybko rozpoznać rodzaj paliwa. Obok nich pojawiają się opisane wyżej skróty:
- kółko – benzyna (z oznaczeniem E5 lub E10),
- kwadrat – olej napędowy (z oznaczeniem B7, B10 lub XTL),
- romb – paliwa gazowe, na przykład LPG lub CNG.
Podobne symbole znajdziesz zwykle także przy wlewie paliwa w nowszych samochodach, więc możesz porównać je z tym, co widzisz na dystrybutorze.
Jak wybrać właściwe paliwo i nie pomylić się na stacji
Kilka prostych nawyków znacząco zmniejsza ryzyko błędu:
- Sprawdź w instrukcji obsługi lub na klapce wlewu, jakie paliwo zaleca producent, w tym minimalną liczbę oktanową i dopuszczalną zawartość etanolu.
- Zwróć uwagę na symbol i oznaczenie na pistolecie, a nie tylko na kolor uchwytu, bo kolory bywają różne na różnych stacjach.
- Jeśli nie masz pewności, czy starsze auto toleruje E10, wybierz E5 albo skonsultuj się z serwisem.
- Nie kieruj się wyłącznie ceną. Tańsze paliwo, które nie odpowiada wymaganiom silnika, może okazać się droższe w dłuższej perspektywie.
Co zrobić, jeśli zatankujesz złe paliwo, na przykład benzynę do diesla? Nie uruchamiaj silnika i nie włączaj zapłonu, jeśli to możliwe. Paliwo mogłoby wtedy dotrzeć do układu zasilania i go uszkodzić. Najlepiej wezwać pomoc drogową i poprosić o opróżnienie zbiornika.
Ceny paliw, dostępność poszczególnych rodzajów oraz obowiązujące przepisy mogą się zmieniać, więc przed dłuższą trasą lub zakupem auta warto sprawdzić aktualne informacje u producenta pojazdu lub w oficjalnych źródłach.